غزل ۴۳۸: سبت سلمی بصدغیها فؤادي

سبت سلمی بصدغیها فؤادي
و روحي کل یوم لي ینادي

نگارا بر من بی‌دل ببخشای
و واصلني علی رغم الأعادي

حبیبا در غم سودای عشقت
توکلنا علی رب العباد

أ من انکرتني عن عشق سلمی
تزاول آن روی نهکو بوادی

که همچون مت به بوتن دل و ای ره
غریق العشق في بحر الوداد

به پی‌ماچان غرامت بسپریمن
غرت یک وی روشتی از اما دی

غم این دل بواتت خورد ناچار
و غر نه او بنی آنچت نشادی

دل حافظ شد اندر چین زلفت
بلیل مظلم و الله هادي

معنی ابیات

  1. سبت سلمی بصدغیها فؤادي / و روحي کل یوم لي ینادي

    (به عربی:) سلمی با زلفانش دلم را اسیر کرد، و جانم هر روز مرا ندا می‌دهد.

  2. نگارا بر من بی‌دل ببخشای / و واصلني علی رغم الأعادي

    ای نگار، بر منِ بی‌دل ببخشای، و به رغمِ دشمنان با من پیوند کن.

  3. حبیبا در غم سودای عشقت / توکلنا علی رب العباد

    ای حبیب، در غمِ سودای عشقت بر پروردگارِ بندگان توکل کرده‌ایم.

  4. أ من انکرتني عن عشق سلمی / تزاول آن روی نهکو بوادی

    (به تقریب:) ای که مرا از عشقِ سلمی بازمی‌داری، کاش آن روی نیکو را به‌خوبی ببینی.

  5. که همچون مت به بوتن دل و ای ره / غریق العشق في بحر الوداد

    (به تقریب:) که چون من دل در این راه ببازی و غرقهٔ عشق در دریای دوستی شوی.

  6. به پی‌ماچان غرامت بسپریمن / غرت یک وی روشتی از اما دی

    (به گویشِ کهنِ شیرازی، به تقریب:) اگر یک بدی از ما دیدی، با پابوسی غرامتش را می‌پردازیم.

  7. غم این دل بواتت خورد ناچار / و غر نه او بنی آنچت نشادی

    (به تقریب:) ناچار باید غمِ این دل را بخوری، وگرنه چیزی می‌بینی که از آن شاد نشوی.

  8. دل حافظ شد اندر چین زلفت / بلیل مظلم و الله هادي

    دلِ حافظ در چینِ زلفت گم شد، در شبی تاریک؛ و خدا راهنماست.

تعبیر فال

دل شما اسیر کسی است و جانتان بی‌قرار. از او مهربانی و وصال بخواهید و در این راه به خدا توکل کنید. سرزنش‌کنندگان اگر آنچه شما دیده‌اید می‌دیدند همین حال را داشتند. اگر خطایی از شما سر زده، آمادهٔ جبران باشید. راه تاریک است، اما راهنمایی هست؛ ناامید نشوید.

درباره این غزل

غزلی کم‌نظیر که سه زبان را درهم می‌آمیزد: فارسی، عربی و گویشِ کهنِ مردمِ شیراز. معنای چند مصراعِ گویشی هنوز میانِ پژوهشگران محلِ بحث است و آنچه اینجا آمده برداشتی تقریبی است. بیتِ پایانی با «والله هادی» امید را در دلِ شبِ تاریک نگه می‌دارد.

موضوع‌ها: دعا و توکل · زیبایی

بشنوید: با صدای مریم فقیهی کیا

غزل‌های مرتبط

دیوان را بگشا