غزل ۶: به ملازمان سلطان، که رساند این دعا را؟

به ملازمان سلطان، که رساند این دعا را؟
که به شکر پادشاهی، ز نظر مران گدا را

ز رقیب دیوسیرت، به خدای خود پناهم
مگر آن شهاب ثاقب مددی دهد، خدا را!

مژه‌ی سیاهت ار کرد به خون ما اشارت
ز فریب او بیندیش و غلط مکن، نگارا

دل عالمی بسوزی چو عذار برفروزی
تو از این چه سود داری، که نمی‌کنی مدارا؟

همه‌شب در این امیدم که نسیم صبحگاهی
به پیام آشنایان، بنوازد آشنا را

چه قیامت است جانا، که به عاشقان نمودی؟
دل و جان فدای رویت، بنما عذار ما را

به خدا، که جرعه‌ای ده تو به حافظ سحرخیز
که دعای صبحگاهی، اثری کند شما را

معنی ابیات

  1. به ملازمان سلطان، که رساند این دعا را؟ / که به شکر پادشاهی، ز نظر مران گدا را

    چه کسی این دعا را به ملازمانِ سلطان می‌رساند، که به شکرانهٔ پادشاهی، گدا را از نظر مران؟

  2. ز رقیب دیوسیرت، به خدای خود پناهم / مگر آن شهاب ثاقب مددی دهد، خدا را!

    از رقیبِ دیوسیرت به خدای خود پناه می‌برم؛ شاید آن شهابِ تابان یاری‌ام کند، تو را به خدا.

  3. مژه‌ی سیاهت ار کرد به خون ما اشارت / ز فریب او بیندیش و غلط مکن، نگارا

    ای نگار، اگر مژهٔ سیاهت به ریختنِ خونِ ما اشاره کرد، از فریبِ او بیندیش و اشتباه مکن.

  4. دل عالمی بسوزی چو عذار برفروزی / تو از این چه سود داری، که نمی‌کنی مدارا؟

    وقتی چهره برمی‌افروزی، دلِ جهانی را می‌سوزانی؛ از این چه سودی داری که مدارا نمی‌کنی؟

  5. همه‌شب در این امیدم که نسیم صبحگاهی / به پیام آشنایان، بنوازد آشنا را

    همهٔ شب به این امیدم که نسیمِ صبحگاهی با پیامِ آشنایان، آشنا را بنوازد.

  6. چه قیامت است جانا، که به عاشقان نمودی؟ / دل و جان فدای رویت، بنما عذار ما را

    جانا، این چه قیامتی است که به عاشقان نشان دادی؟ دل و جان فدای رویت؛ چهره‌ات را به ما بنما.

  7. به خدا، که جرعه‌ای ده تو به حافظ سحرخیز / که دعای صبحگاهی، اثری کند شما را

    تو را به خدا، جرعه‌ای به حافظِ سحرخیز بده، تا دعای صبحگاهی برای شما اثری کند.

تعبیر فال

از کسی که دستش باز است چشم یاری دارید و از بدخواهی رقیبی آزرده‌اید. به خدا پناه ببرید و فریب ظاهر را نخورید. شب‌ها به امید خبر خوش می‌گذرد و آن خبر خواهد رسید. دعای سحرگاهی و دل پاک شما اثر دارد؛ خواستهٔ خود را با فروتنی بگویید.

درباره این غزل

غزلی خطاب به «ملازمانِ سلطان» که حافظ در آن از درگاهِ پادشاه توجه می‌خواهد و از رقیبِ «دیوسیرت» به خدا پناه می‌برد. بیتِ پنجم، «همه شب در این امیدم که نسیمِ صبحگاهی / به پیامِ آشنایان بنوازد آشنا را»، حالِ هر چشم‌به‌راهی را بیان می‌کند.

موضوع‌ها: یک‌رنگی و پرهیز از ریا · دعا و توکل · زیبایی

بشنوید: با صدای فریدون فرح‌اندوز

غزل‌های مرتبط

دیوان را بگشا