غزل ۸۶: ساقی بیا که یار ز رخ پرده برگرفت

ساقی بیا که یار ز رخ پرده برگرفت
کار چراغ خلوتیان باز درگرفت

آن شمع سرگرفته دگر چهره برفروخت
وین پیر سال‌خورده جوانی ز سر گرفت

آن عشوه داد عشق که مفتی ز ره برفت
وان لطف کرد دوست که دشمن حذر گرفت

زنهار از آن عبارت شیرین دل‌فریب
گویی که پستهٔ تو سخن در شکر گرفت

بار غمی که خاطر ما خسته کرده بود
عیسی‌دمی خدا بفرستاد و برگرفت

هر سروقد که بر مه و خور حسن می‌فروخت
چون تو درآمدی پی کاری دگر گرفت

زین قصه هفت گنبد افلاک پرصداست
کوته‌نظر ببین که سخن مختصر گرفت

حافظ تو این سخن ز که آموختی؟ که بخت
تعویذ کرد شعر تو را و به زر گرفت

معنی ابیات

  1. ساقی بیا که یار ز رخ پرده برگرفت / کار چراغ خلوتیان باز درگرفت

    ساقی بیا، که یار پرده از رخ برگرفت؛ کارِ چراغِ خلوت‌نشینان دوباره رونق گرفت.

  2. آن شمع سرگرفته دگر چهره برفروخت / وین پیر سال‌خورده جوانی ز سر گرفت

    آن شمعِ خاموش‌شده دوباره چهره برافروخت، و این پیرِ سالخورده دوباره جوانی از سر گرفت.

  3. آن عشوه داد عشق که مفتی ز ره برفت / وان لطف کرد دوست که دشمن حذر گرفت

    عشق آن‌چنان عشوه‌ای داد که مفتی از راه به در رفت، و دوست آن‌چنان لطفی کرد که دشمن کناره گرفت.

  4. زنهار از آن عبارت شیرین دل‌فریب / گویی که پستهٔ تو سخن در شکر گرفت

    زنهار از آن سخنِ شیرینِ دلفریب؛ گویی پستهٔ لبِ تو سخن را در شکر پیچید.

  5. بار غمی که خاطر ما خسته کرده بود / عیسی‌دمی خدا بفرستاد و برگرفت

    بارِ غمی که دلِ ما را خسته کرده بود، خدا مسیحادمی فرستاد و آن را برداشت.

  6. هر سروقد که بر مه و خور حسن می‌فروخت / چون تو درآمدی پی کاری دگر گرفت

    هر سروقامتی که بر ماه و خورشید زیبایی می‌فروخت، چون تو درآمدی، دنبالِ کارِ دیگری رفت.

  7. زین قصه هفت گنبد افلاک پرصداست / کوته‌نظر ببین که سخن مختصر گرفت

    هفت گنبدِ آسمان از این قصه پرصداست؛ کوته‌نظر را ببین که سخن را کوتاه گرفت.

  8. حافظ تو این سخن ز که آموختی؟ که بخت / تعویذ کرد شعر تو را و به زر گرفت

    حافظ، این سخن را از که آموختی؟ که بخت شعرِ تو را تعویذ کرد و در زر گرفت.

تعبیر فال

فال بسیار نیکی است: آنچه پنهان بود آشکار شده و دوست به شما روی کرده است. امید و شور تازه‌ای در شما پیدا می‌شود و بار غمی که خسته‌تان کرده بود برداشته می‌شود. بدخواهان عقب می‌نشینند. سخن و کار شما قدر می‌بیند؛ این خوشی را کوچک نشمارید.

درباره این غزل

غزلی در شادیِ دیدار، با ردیفِ «گرفت». آمدنِ یار چراغِ خاموش را روشن و پیر را جوان می‌کند، و بیتِ پنجم، «عیسی‌دمی خدا بفرستاد و برگرفت»، مژدهٔ رهایی از غمی دیرینه است.

موضوع‌ها: امید و مژده · زیبایی

بشنوید: با صدای فریدون فرح‌اندوز

غزل‌های مرتبط

دیوان را بگشا