غزل ۲۸۷: ای همه شکل تو مطبوع و همه جای تو خوش

ای همه شکل تو مطبوع و همه جای تو خوش
دلم از عشوهٔ شیرین شکرخای تو خوش

همچو گلبرگ طری هست وجود تو لطیف
همچو سرو چمن خلد سراپای تو خوش

شیوه و ناز تو شیرین، خط و خال تو ملیح
چشم و ابروی تو زیبا، قد و بالای تو خوش

هم گلستان خیالم ز تو پر نقش و نگار
هم مشام دلم از زلف سمن سای تو خوش

در ره عشق که از سیل بلا نیست گذار
کرده‌ام خاطر خود را به تمنای تو خوش

شکر چشم تو چه گویم؟ که بدان بیماری
می‌کند درد مرا از رخ زیبای تو خوش

در بیابان طلب گر چه ز هر سو خطری‌ست
می‌رود حافظ بی‌دل به تولای تو خوش

معنی ابیات

  1. ای همه شکل تو مطبوع و همه جای تو خوش / دلم از عشوهٔ شیرین شکرخای تو خوش

    ای که همهٔ شکلِ تو دلپسند و همهٔ جایت خوش است؛ دلم از عشوهٔ شیرینِ شکرافشانت خوش است.

  2. همچو گلبرگ طری هست وجود تو لطیف / همچو سرو چمن خلد سراپای تو خوش

    وجودت مانندِ گلبرگِ تازه لطیف است؛ سراپایت مانندِ سروِ چمنِ بهشت خوش است.

  3. شیوه و ناز تو شیرین، خط و خال تو ملیح / چشم و ابروی تو زیبا، قد و بالای تو خوش

    شیوه و نازت شیرین، خط و خالت بانمک، چشم و ابرویت زیبا و قد و بالایت خوش است.

  4. هم گلستان خیالم ز تو پر نقش و نگار / هم مشام دلم از زلف سمن سای تو خوش

    هم گلستانِ خیالم از تو پر از نقش و نگار است، هم مشامِ دلم از زلفِ یاسمن‌سای تو خوش است.

  5. در ره عشق که از سیل بلا نیست گذار / کرده‌ام خاطر خود را به تمنای تو خوش

    در راهِ عشق که از سیلِ بلا گذری نیست، دلِ خود را با آرزوی تو خوش کرده‌ام.

  6. شکر چشم تو چه گویم؟ که بدان بیماری / می‌کند درد مرا از رخ زیبای تو خوش

    شکرِ چشمِ تو را چه بگویم، که با آن بیماری (خماری) دردِ مرا با رخِ زیبایت خوش می‌کند.

  7. در بیابان طلب گر چه ز هر سو خطری‌ست / می‌رود حافظ بی‌دل به تولای تو خوش

    هرچند در بیابانِ طلب از هر سو خطری است، حافظِ بی‌دل با دوستیِ تو خوش می‌رود.

تعبیر فال

دلتان از کسی یا چیزی که دوست دارید شاد است و این شادی حتی رنج‌هایتان را خوشایند می‌کند. راه پرخطر است، اما با همین مهر و امید آن را به‌خوشی می‌پیمایید. دل خود را با آرزوی او روشن نگه دارید و از خطرها نهراسید؛ فرجام کار نیک است.

درباره این غزل

غزلی سراسر ستایش با ردیفِ «خوش»، که بیت به بیت زیبایی‌های یار را برمی‌شمارد. بیتِ پایانی پیامِ اصلی را دارد: راه پرخطر است، اما عاشق «به تولای تو خوش» می‌رود؛ مهر، خودِ راه را خوش می‌کند.

موضوع‌ها: عشق · شادی و غنیمت دم · زیبایی

بشنوید: با صدای فریدون فرح‌اندوز

غزل‌های مرتبط

دیوان را بگشا