غزل ۲۷۵: صوفی گلی بچین و مرقع به خار بخش

صوفی گلی بچین و مرقع به خار بخش
وین زهد خشک را به می خوشگوار بخش

طامات و شطح در ره آهنگ چنگ نه
تسبیح و طیلسان به می و میگسار بخش

زهد گران که شاهد و ساقی نمی‌خرند
در حلقهٔ چمن به نسیم بهار بخش

راهم شراب لعل زد ای میر عاشقان
خون مرا به چاه زنخدان یار بخش

یا رب به وقت گل، گنه بنده عفو کن
وین ماجرا به سرو لب جویبار بخش

ای آن که ره به مشرب مقصود برده‌ای
زین بحر، قطره‌ای به من خاکسار بخش

شکرانه را که چشم تو روی بتان ندید
ما را به عفو و لطف خداوندگار بخش

ساقی چو شاه نوش کند بادهٔ صبوح
گو جام زر به حافظ شب زنده دار بخش

معنی ابیات

  1. صوفی گلی بچین و مرقع به خار بخش / وین زهد خشک را به می خوشگوار بخش

    ای صوفی، گلی بچین و خرقهٔ وصله‌دار را به خار ببخش؛ و این زهدِ خشک را به بادهٔ خوشگوار ببخش.

  2. طامات و شطح در ره آهنگ چنگ نه / تسبیح و طیلسان به می و میگسار بخش

    ادعاها و سخنانِ شوریده را در راهِ آهنگِ چنگ بنه؛ تسبیح و ردا را به باده و باده‌نوش ببخش.

  3. زهد گران که شاهد و ساقی نمی‌خرند / در حلقهٔ چمن به نسیم بهار بخش

    زهدِ سنگینی را که شاهد و ساقی نمی‌خرند، در حلقهٔ چمن به نسیمِ بهار ببخش.

  4. راهم شراب لعل زد ای میر عاشقان / خون مرا به چاه زنخدان یار بخش

    ای امیرِ عاشقان، شرابِ لعل راهم را زد؛ خونِ مرا به چاهِ زنخدانِ یار ببخش.

  5. یا رب به وقت گل، گنه بنده عفو کن / وین ماجرا به سرو لب جویبار بخش

    خدایا، در فصلِ گل گناهِ بنده را ببخش، و این ماجرا را به سروِ لبِ جویبار ببخش.

  6. ای آن که ره به مشرب مقصود برده‌ای / زین بحر، قطره‌ای به من خاکسار بخش

    ای که به آبشخورِ مقصود راه برده‌ای، از این دریا قطره‌ای به منِ خاکسار ببخش.

  7. شکرانه را که چشم تو روی بتان ندید / ما را به عفو و لطف خداوندگار بخش

    به شکرانهٔ اینکه چشمِ تو روی زیبارویان را ندید، ما را به عفو و لطفِ خداوندگار ببخش.

  8. ساقی چو شاه نوش کند بادهٔ صبوح / گو جام زر به حافظ شب زنده دار بخش

    ای ساقی، وقتی شاه بادهٔ صبحگاهی می‌نوشد، بگو جامی زرین به حافظِ شب‌زنده‌دار ببخشد.

تعبیر فال

سخت‌گیری خشک و ظاهرسازی را کنار بگذارید و از زیبایی‌های ساده و حلال زندگی بهره ببرید. اگر لغزشی از شما سر زده، به بخشش خدا امیدوار باشید، به‌ویژه در این روزهای خوش. از کسی که خود به مقصود رسیده بخواهید اندکی از آن را با شما در میان بگذارد. شب‌زنده‌داری و کوشش شما بی‌پاداش نمی‌ماند.

درباره این غزل

غزلی با ردیفِ «بخش» که سراسر دعوت به رها کردنِ زهدِ خشک و پیوستن به شادیِ بهار است. بیتِ پنجم دعایی لطیف دارد: «یا رب به وقتِ گل گنهِ بنده عفو کن»، و بیتِ ششم درخواستی فروتنانه از کسی است که «ره به مشربِ مقصود برده».

موضوع‌ها: دعا و توکل · معنویت و عرفان · زیبایی · آغاز دوباره

بشنوید: با صدای فریدون فرح‌اندوز

غزل‌های مرتبط

دیوان را بگشا