غزل ۱۶۳: گل بیرخ یار خوش نباشد
گل بیرخ یار خوش نباشد
بیباده بهار خوش نباشد
طرف چمن و طواف بستان
بیلالهعذار خوش نباشد
رقصیدن سرو و حالت گل
بیصوت هزار خوش نباشد
با یار شکرلب گلاندام
بیبوس و کنار خوش نباشد
هر نقش که دست عقل بندد
جز نقش نگار، خوش نباشد
جان نقد محقر است حافظ
از بهر نثار خوش نباشد
معنی ابیات
گل بیرخ یار خوش نباشد / بیباده بهار خوش نباشد
گل بیروی یار خوش نیست؛ بهار بیباده خوش نیست.
طرف چمن و طواف بستان / بیلالهعذار خوش نباشد
گردش در کنارِ چمن و گشت در بوستان، بییارِ لالهرخسار خوش نیست.
رقصیدن سرو و حالت گل / بیصوت هزار خوش نباشد
رقصیدنِ سرو و حالِ خوشِ گل، بیآوازِ بلبل خوش نیست.
با یار شکرلب گلاندام / بیبوس و کنار خوش نباشد
با یارِ شیرینلب و گلاندام، بیبوسه و آغوش خوش نیست.
هر نقش که دست عقل بندد / جز نقش نگار، خوش نباشد
هر نقشی که دستِ عقل میکشد، جز نقشِ یار خوش نیست.
جان نقد محقر است حافظ / از بهر نثار خوش نباشد
حافظ، جان سرمایهای ناچیز است؛ برای پیشکش کردن به یار خوش نیست.
تعبیر فال
هیچ خوشی بدون کسی که دوستش دارید کامل نیست. همهچیز فراهم است، اما جای او خالی است. حسابگری در این کار به کاری نمیآید؛ تنها خیال اوست که به دلتان مینشیند. برای دیدار او گامی بردارید و هرچه دارید در این راه کمبها بدانید.
- نیت کلی: خوشیتان بی یک نفر کامل نیست؛ برای دیدارش گام بردارید. خوشیهای پیرامونتان را ببینید، اما بدانید بیهمدم کامل نمیشوند.
- عشق: همهچیز فراهم است، جز او. حسابگری را کنار بگذارید و برای دیدارش اقدام کنید. اگر او دور است، پیامی بفرستید و جای خالیاش را بیپرده بگویید.
- کار: موفقیت بیهمراهی که دوستش دارید شیرین نیست؛ میانِ کار و زندگی تعادل نگه دارید. کامیابی را با کسی که دوستش دارید در میان بگذارید تا شیرینتر شود.
- سفر: سفری که بیعزیزان باشد خوش نمیگذرد؛ اگر میتوانید با او بروید. بی او هم میتوانید بروید، اما دیدارش را در برنامه بگنجانید.
درباره این غزل
غزلی کوتاه و ساده، با ردیفِ «خوش نباشد» در هر بیت. هر بیت زیباییای از بهار و بزم را میآورد و نشان میدهد که بییار ناقص است، و بیتِ پایانی حتی جان را پیشکشی کمبها برای او میداند. ردیفِ «خوش نباشد» سخنی ساده و همگانی را با نرمی تکرار میکند: هیچ زیباییای بییار کامل نیست.
موضوعها: عشق · فراق و دلتنگی · پول و دارایی · آغاز دوباره · زندگی و روزگار
بشنوید: با صدای فریدون فرحاندوز