غزل ۲۴۹: ای صبا نکهتی از خاک ره یار بیار

ای صبا نکهتی از خاک ره یار بیار
ببر اندوه دل و مژدهٔ دل‌دار بیار

نکته‌ای روح‌فزا از دهن دوست بگو
نامه‌ای خوش خبر از عالم اسرار بیار

تا معطر کنم از لطف نسیم تو مشام
شمه‌ای از نفحات نفس یار بیار

به وفای تو که خاک ره آن یار عزیز
بی‌غباری که پدید آید از اغیار بیار

گردی از ره‌گذر دوست به کوری رقیب
بهر آسایش این دیدهٔ خون‌بار بیار

خامی و ساده‌دلی شیوهٔ جانبازان نیست
خبری از بر آن دل‌بر عیار بیار

شکر آن را که تو در عشرتی ای مرغ چمن
به اسیران قفس، مژدهٔ گل‌زار بیار

کام جان تلخ شد از صبر که کردم بی‌دوست
عشوه‌ای زان لب شیرین شکربار بیار

روزگاریست که دل چهرهٔ مقصود ندید
ساقیا آن قدح آینه‌کردار بیار

دلق حافظ به چه ارزد؟ به می‌اش رنگین کن
وان گه‌اش مست و خراب از سر بازار بیار

معنی ابیات

  1. ای صبا نکهتی از خاک ره یار بیار / ببر اندوه دل و مژدهٔ دل‌دار بیار

    ای صبا، بویی از خاکِ راهِ یار بیاور؛ اندوهِ دل را ببر و مژدهٔ دلدار را بیاور.

  2. نکته‌ای روح‌فزا از دهن دوست بگو / نامه‌ای خوش خبر از عالم اسرار بیار

    نکته‌ای جان‌افزا از دهانِ دوست بگو؛ نامه‌ای خوش‌خبر از عالمِ اسرار بیاور.

  3. تا معطر کنم از لطف نسیم تو مشام / شمه‌ای از نفحات نفس یار بیار

    تا با لطفِ نسیمِ تو مشامم را عطرآگین کنم، اندکی از بوی خوشِ نفسِ یار بیاور.

  4. به وفای تو که خاک ره آن یار عزیز / بی‌غباری که پدید آید از اغیار بیار

    به وفای تو سوگند، خاکِ راهِ آن یارِ عزیز را بی‌گردی که از بیگانگان برخیزد بیاور.

  5. گردی از ره‌گذر دوست به کوری رقیب / بهر آسایش این دیدهٔ خون‌بار بیار

    به کوریِ چشمِ رقیب، برای آسایشِ این چشمِ خون‌بار، گردی از گذرگاهِ دوست بیاور.

  6. خامی و ساده‌دلی شیوهٔ جانبازان نیست / خبری از بر آن دل‌بر عیار بیار

    خامی و ساده‌دلی شیوهٔ جان‌بازان نیست؛ خبری از نزدِ آن دلبرِ عیار بیاور.

  7. شکر آن را که تو در عشرتی ای مرغ چمن / به اسیران قفس، مژدهٔ گل‌زار بیار

    ای مرغِ چمن، به شکرانهٔ آنکه تو در شادی هستی، به اسیرانِ قفس مژدهٔ گلزار را بیاور.

  8. کام جان تلخ شد از صبر که کردم بی‌دوست / عشوه‌ای زان لب شیرین شکربار بیار

    کامِ جانم از صبری که بی‌دوست کردم تلخ شد؛ عشوه‌ای از آن لبِ شیرینِ شکربار بیاور.

  9. روزگاریست که دل چهرهٔ مقصود ندید / ساقیا آن قدح آینه‌کردار بیار

    روزگاری است که دل چهرهٔ مقصود را ندیده است؛ ساقی، آن جامِ آینه‌کردار (جهان‌نما) را بیاور.

  10. دلق حافظ به چه ارزد؟ به می‌اش رنگین کن / وان گه‌اش مست و خراب از سر بازار بیار

    خرقهٔ حافظ چه ارزشی دارد؟ آن را با باده رنگین کن، و آنگاه او را مست و خراب از سرِ بازار بیاور.

تعبیر فال

چشم به راه خبری خوش از کسی عزیز هستید و آن خبر در راه است. شکیبایی شما در دوری او تلخ شده، اما به‌زودی نشانه‌ای خواهید یافت که دلتان را آرام می‌کند. شما نیز اگر در آسایشید، به کسانی که گرفتارند مژده و دلگرمی بدهید. ساده‌دل نباشید و آگاهانه پیش بروید.

درباره این غزل

غزلی با ردیفِ «بیار» که سراسر خواهش از صباست: بوی یار، مژده، نامه و گردِ راهِ او. بیتِ هفتم پندی مهربان دارد: کسی که در آسایش است، باید به اسیرانِ قفس مژدهٔ گلزار برساند.

موضوع‌ها: امید و مژده · صبر · معنویت و عرفان · آغاز دوباره · زندگی و روزگار

بشنوید: با صدای فریدون فرح‌اندوز

غزل‌های مرتبط

دیوان را بگشا