غزل ۳۶۶: ما بدین در نه پی حشمت و جاه آمدهایم
ما بدین در نه پی حشمت و جاه آمدهایم
از بد حادثه این جا به پناه آمدهایم
رهرو منزل عشقیم و ز سرحد عدم
تا به اقلیم وجود این همه راه آمدهایم
سبزهٔ خط تو دیدیم و ز بستان بهشت
به طلبکاری این مهرگیاه آمدهایم
با چنین گنج که شد خازن او روح امین
به گدایی به در خانهٔ شاه آمدهایم
لنگر حلم تو ای کشتی توفیق کجاست؟
که در این بحر کرم غرق گناه آمدهایم
آبرو میرود ای ابر خطاپوش ببار
که به دیوان عمل نامهسیاه آمدهایم
حافظ این خرقهٔ پشمینه بینداز که ما
از پی قافله با آتش آه آمدهایم
معنی ابیات
ما بدین در نه پی حشمت و جاه آمدهایم / از بد حادثه این جا به پناه آمدهایم
ما به این درگاه نه برای شکوه و جاه آمدهایم؛ از بدیِ حوادث به اینجا پناه آوردهایم.
رهرو منزل عشقیم و ز سرحد عدم / تا به اقلیم وجود این همه راه آمدهایم
رهروِ منزلِ عشقیم و از مرزِ نیستی تا سرزمینِ هستی اینهمه راه آمدهایم.
سبزهٔ خط تو دیدیم و ز بستان بهشت / به طلبکاری این مهرگیاه آمدهایم
سبزهٔ خطِ تو را دیدیم و از بوستانِ بهشت به جستوجوی این مهرگیاه آمدهایم.
با چنین گنج که شد خازن او روح امین / به گدایی به در خانهٔ شاه آمدهایم
با چنین گنجی (عشق) که نگهبانش روحالامین (جبرئیل) است، به گدایی بر درِ خانهٔ شاه آمدهایم.
لنگر حلم تو ای کشتی توفیق کجاست؟ / که در این بحر کرم غرق گناه آمدهایم
ای کشتیِ توفیق، لنگرِ بردباریِ تو کجاست؟ که در این دریای بخشش غرقِ گناه آمدهایم.
آبرو میرود ای ابر خطاپوش ببار / که به دیوان عمل نامهسیاه آمدهایم
آبرو میرود؛ ای ابرِ خطاپوش، ببار، که با نامهٔ سیاه به دیوانِ عمل آمدهایم.
حافظ این خرقهٔ پشمینه بینداز که ما / از پی قافله با آتش آه آمدهایم
حافظ، این خرقهٔ پشمینه را بینداز، که ما با آتشِ آه از پیِ کاروان آمدهایم.
تعبیر فال
به این درگاه نه برای جاه و مقام، بلکه برای پناه آمدهاید و این نیت پذیرفته است. راهی دراز را برای مهر پیمودهاید. با همهٔ ارزشی که در خود دارید، فروتنانه یاری میخواهید. به بخشش و بردباری خدا امید داشته باشید و از خطاهای خود نهراسید. ظاهرسازی را رها کنید و با سوز دل پیش بروید.
- نیت کلی: به این درگاه برای پناه آمدهاید، نه برای جاه، و این نیت پذیرفته است.
- عشق: راهی دراز را برای مهر پیمودهاید؛ با سوزِ دل و بیظاهرسازی پیش بروید.
- کار: با همهٔ ارزشی که در خود دارید، فروتنانه یاری بخواهید؛ از خطاهای خود نهراسید و به بخشش امید داشته باشید.
- سفر: سفری که برای پناه و آرامش باشد، به نیکی میانجامد.
درباره این غزل
غزلی با ردیفِ «آمدهایم»، از زبانِ کسی که نه برای جاه، بلکه برای پناه به درگاهی آمده است. بیتِ دوم سفرِ انسان را «از سرحدِ عدم تا به اقلیمِ وجود» میبیند، و بیتهای پنجم و ششم امید به بخششِ خداوند را با تصویرِ کشتی و ابرِ خطاپوش بیان میکنند.
موضوعها: بخت و دگرگونی روزگار · دعا و توکل · کامیابی و کار · سفر و غربت · پول و دارایی · معنویت و عرفان
بشنوید: با صدای فریدون فرحاندوز